Fakamaópoópo ó e Ngaahi Femeááki í he Fale Alea ó Tonga ki he áho Monite 5 ó Ókatopa 2015
Áho 5 ó Ókatopa 2015
10:00AM
FALE ALEA

Hili á e lotu ne tataki ia é he Fakafofonga Kakai ó Vavaú 15 mo e taliui ne hoko atu ki hono talitali é he  Éiki Sea Leóleó á e Houéiki Memipa. Ne meá mai e Minisita Polisi, Pilisone mo e Tamate Afi ó ne fakaha e fakatamaki ne hoko he hengihengi Sapate ó e uike ni ko e vela fale ne mole ai e moúi.

Ne hoko atu ki he Fakafofonga Kakai ó Tongatapu Fika 4 fekauáki mo e ID fakafonua ki hono fakafoóu á ia óku fiemaú ia ke totongi pea ne meá mai e Palemia Leóleó ke tuku ange ki he puleánga ke nau ngaue ki ai. Ne tokanga á e Fakafofonga ó Haápai 13 ki heéne tohi tangi ka ne fakamahino é he Éiki Sea ne ósi tuku ki he puleánga pea ne meá mai e Palemia Leóleó kuo ósi tuku ange ke fai énau ngaue ki ai.

Ne meá mai mo e Fakafofonga Nopele ó Éua fekauáki pea mo e lisi ó e uafu pea ne kole ai pe ki he puleánga ki he tuúnga fakalao hono lisi mei he puleánga ki he vaá pe ó e puleánga. Ne fakaha mei he Fakafofonga ó Haápai 12 koeúhi ko e nounou á e lolo í Haápai pea óku ne tokanga ko e uike é ua e maha á e lolo. Naá ne kole ai ki he Éiki Sea mo e Palemia leóleó ke fai hono tokangaekina á e palopalema ko eni. Naá ne toe fakaha ko vahe motu óku uesia lahitaha í he nounou ko eni á e lolo. Naá ne toe hoko atu ki he ámanaki é tokoni e puleánga ke ái ha pausa á e puleánga í motu.

Ne meá mai e Fakafofonga Nopele Fika 1 ó Haápai ke fai ha sio ki he palopalema na'a lava ke tokoni vave á e pule'anga. Kapau ko e palopalema ko e íkai lahi e ivi ki hono áve ngaahi talamu pea kole naá lava e puleánga ke áve ha tokoni fakapaánga ka nau toki ta fakafoki ki he puleánga. Ne meá mai e Palemia Leóleó ke tuku ke nau sio ki ai. Fekauáki mo e fakafoóu e kaati fakafonua ne meá mai e Palemia Leóleó óku ta’etotongi pe ia ka ko e kaati mole pe óku totongi.

Malolo>>>>>>

Ne fakaha mei he Fakafofonga ó Vavaú 15 ne ósi í ai pe depot mo e vaka uta lolo í Haápai ka ne laungaí mai ia é Haápai. Ne fokotuú é he Fakafofonga ke toe vakaií pe á e tukuánga lolo ko ia. Ne fakamalo pe á e Fakafofonga ó Haápai 12 ki he fokotuú mei he Fakafofonga ó Vavaú 15 ka naá ne fakaha  óku í ai pe totonu ia á Haápai ke tokonia kinautolu pea ke aú mai honau leó ki he Fale Alea. Ne hoko atu ai pe Fakafofonga ó Haápai 12 ki he tomui mo tuai á e monomono í he afaa.

Ne Lau úluaki á e Lao Fakaangaanga Ki he Ngaahi Fetuútaki 2015 pea ne tali he loto ki ai á e toko 11.

Ne meá mai e Palemia Leóleó ke fakahu e kupu 189 ne toki tufa kapau ‘e tali é he Fale pea ke fakapekiaáki he kupu mo e ngaahi kupu kehe. Ne kole Fakafofonga ó Haápai 12 ke tukuhifo ki he Komiti Kakato.

Ne lau Úluaki mo e Lao Fakaangaanga ki he Komisoni Fetuútaki 2015 pea ne tali ia e loto ki ai á e toko 11. Hili á e lau tuó ua ne kole é he fakafofonga ó Tongatapu 9 ke tukuhifo ki he Komiti Kakato.

Ne fokotuú e he Fakafofonga Nopele Fika 1 ó Tongapau ke ómai e ngaahi fakatonutonu ke nau toki meá ki ai.

Ne fokotuú mei he Fakafofonga Nopele ó Haápai Fika 1 ke fakahoko ai pe mo hono lipooti ó e ngaahi ngaue kuo lava koeúhii kae hoko atu e ngaue ia á e puleánga ki heénau ngaahi Lao.

Ne Palotií fakataha pe á e Lipooti ááhi faka-Fale Alea  10, 12, 5 mo e 8 pea ne tali ia he loto ki ai á e toko 14.

Ne palotií ko e fakamatala fakataú á e Komisiona ki he Va mo e Kakai 2011/2012, 2012/2013 pea ne tali ia he loto ki ai á e toko 14.

Ne Palotií mo e lau hono ua ó e  Lao Fakaangaanga ki he Tanaki ó e Koloa 2015 (fika8/2005). Ne tali ia he loto ki ai á e toko 11 pea ne íkai ha fakahaloto.

Ne lau tuú tolu pea ne tali ia he loto ki ai á e toko 10.

Ne hoko atu ai pe ki hono palotií e lau hono ua ó e Lao Fakaangaanga (Fakatonutonu) ki he Tukuhau Paánga Hu Mai 2015 (Fika9/2015). Ne tali ia he loto ki ai ‘a e toko 12.

Ne lau tuó tolu pea ne tali ia í he loto ki ai á e toko

Ne lilliu ai pe ai pe a e Fale Alea ó Komiti Kakato.

Komiti Kakato>>>>>>>>>>>>>>>>>

Ne kole á e Fakafofonga ó Vavaú 15 ke toó pe á e konga 22A ke óua é fakafoki ki mui pea ne poupou ki ai ai e Fakafofonga ó Tongatapu fika 4.

Ne palotií ai pe a e Lao Fakaangaanga Fika 10 MB Ke fakatonutonu á e Lao ki he Tukuhau Paánga Hu mai (fika 2)2015, pea ne tali ia he loto ki ai á e toko 12.

Ne palotií mo e Lao Fakaangaanga Fika 11MB ke fakatonutonu á e Lao ki he Palani Sinoí Paánga Malolo á e Fale Alea 2015 pea ne tali ia he loto ki ai á e toko 12.

Ne tali mo e Lippooti ááhi a e Vahenga Tongatapu 2 í he loto ki ai á e toko 14.

Ne hoko atu e femeááki ki he Lao Fakaangaanga ki he Fetuútaki 2015.

Ne meá mai leva á e Fakafofonga Nopele Fika 1 ó Tongatapu éne tokanga ki he Lao ni ó tefito í he konga 7 pea pehe ki he peesi 63 kupu 109 fekauáki mo e meásivi tuúpau.Ne tokanga á e Fakafofonga Nopele koeúhi ne anga pe ia ki he kau sivi ó e ngaahi faiva ka ko eni kuo í ai e mafai kehe ia ki ai.

Ne hoko atu ki he Fakafofonga Nopele Fika 2 ó Haápai á éne tokanga ki he lotu á ia óku ha he kupu 100 pe pehe ki hono puleí ó e ngaahi áta ponokalafi. Ne hoko atu ki he Fakafofonga Fika 4 ó e Kakai ó Tongatapu á éne poupou ki he Lao ko eni ka naá ne hohaá ki he domain name á e .to ne faá ngaueáki ia é he niíhi ki he ngaahi website íkai ke taau.(kupu8). Ne hoko atu ai pe á e Fakafofonga ki he kupu 100 mo e 101, 103, 104 mo e kupu 105. Naá ne pehe óku meimei tatau kotoa á e ngaahi kupu ko eni. Ne tokanga á e Fakafofonga koeúhii ko e ha he Lao ó pehe “’e ngofua”. Naá ne fehuí ki he kau operators ke nau tauhi énau ngaahi lekooti ke aú ó taú ‘e 5.

Ne meá mai e Palemia Leóleó fekauáki mo e meá sivi ki he ‘initaneti. Naá ne meá ko e meá ki he sivi ko e ongo kautaha fetuútaki ia á Tonga te na fai e sivi ko eni. Í he taimi tatau óku í he tokotaha te ne fakatau e sevesi ko ia ke nau toki alea mo e kautaha initaneti ke nau ngaue ki hano sivií ó e website.

Ne kole ai é he Fakafofonga ó Tongatapu 4 ke toki fakahu ki he regulation á e tauhi ó e lekooti é he ngaahi kautaha fetuúaki. Ne fehuí é he Fakafofonga Nopele  Fika 1 ó Tongatapu koeúhi ko hono sivií pe fakaongo ha fetuútaki hange nai ko ha FBI. Ne tokoni atu e Fakafofonga Kakai ó Tongatapu Fika 4 mo ne fehuí pe óku ngofua ke hiki tepi ha telefoni á ha taha. Ne fakamahino mei he Palemia Leóleó ko e fakamaau pe óku ne mafai ke foaki ha kole á ha taha. Ne poupou e Fakafofonga Kakai ó Vavaú 15 ki he Lao ko eni.

Ne fehuí á e Fakafofonga Nopele ó Éua pe é lava ke toó e kupu 100. Ka ne hoko e 3pm pea ne malolo ai e Komiti Kakato.

Malolo>>>>>>>>>>

Ne hoko atu ai e ha meá á e Fakafofonga Nopele ó Éua éne kole ke to’o e kupu 100 ko e tauátaina á e Tonga ke lotu. Pea kapau é íkai haáne uesia pea sai pe, pea ko e kupu 170 fekauáki mo e kumi pe hua ha ápi. Ne tokoni mai e Minisita ka ne fehuí é he Nopele á e konga ki hono fakamafai é he Minisita mo e fakamaauánga.

Ne fokotuú pea poupou pea Palotií ó tali a e Lao fakaangaanga ki he Ngaahi Fetuútaki 2015 í he loto ki ai á e toko 13.

Ne hoko atu ai pe ki hono fakamaálaála ó e Lao Fakaangaanga ki he Komisoni Fetuútaki 2015. Ne meá mai e Palemia Leóleó ko e sino ko eni te ne lava í hono mafai ke fakaaú á e fetuútaki ki he tapa kotoa ó e ótu Tonga ni.

Ne kamata e fakamalanga mei he Fakafofonga Fika 9 ó Tongatapu éne fakamalo ki he Palemia Leóleó í hono ómai e lao ko eni he óku ha ai e élemeniti ó e pule lelei mo e temokalati. Naá ne kamata í he peesi 6 foí lea koe “aleapeau” ke “aleapau”.  Ne aú ki he kupu 28 éne fiemaú pe óku toe í ai ha Lao ke ne veteki e komisoni.

Ne meá mai e Palemia Leóleó ko e úhinga e founga fakataha ko ia ‘oku ‘asi he Lao óku taumu’a pe ia ke ngaueáki e tekinolosia ki hono fakahokoáki e fakataha.
Ne toe tokanga a e Fakafofonga ó Tongatapu 9 ki he mafai ke ui é ha memipa á e fakataha ka ne fakaha ‘e he Palemia Leóleó ne makatuúnga eni he fiemaú ke óua é fai ha fetokehekeheáki.

Ne meá mai e Fakafofonga Nopele Fika 1 ó Tongatapu éne hohaá ki he mafai ó e Komisoni ko eni hange ko ia óku ha í he kupu 28. Ne hoko atu ai ki he Fakafofonga ó Vavaú 15 óku tui pe ia ki he Lao ni pea íkai ke hohaá ia ki he mafai ó e Minisita he óku í ai pe meásivi ia he Lao í he check and balance. Ne fehuía ai é he Fakafofonga á e Komisiona á ia óku ha pe ia he fakaúhinga lea ka ‘oku íkai ke ha ia he kupu 8 pea ne fakatonutonu mai e he Palemia Leóleó ne úhinga ia í  he kupu 7 ka óku íkai ko e 8.

Ne tokanga mei a e Fakafofonga ó Tongatapu 4 ki he naunau ó e tokotaha taukei ICT á ia kuo pau ke ne ma’u e taukei fakavahaápuleánga. Ne tokanga á e Fakafofonga naá óku fu’u maólunga é fiemaú kae íkai ha taha ia ke ne maú e lakanga ni.

Ne meá mai e Palemia Leóleó óku mahuínga e fokotuú ka óku malava ke toki fai ha sio ki ai á e puleánga.

Ne palotií e Lao Fakaangaanga  ki he Komisoni Fetuútaki 2015  mo hono ngaahi fakatonutonu pea ne tali he loto ki ai 16. Ne liliu ó Fale Alea pea toloi ai pe á e Fale .

TOLOI E FALE ALEA KI HE 10:00AM ÁHO TUSITE 6 Ó ÓKATOPA 2015.
FALE ALEA

Go to top